Ülkemizde pıtrak gibi çoğalan seks shoplarla ilgili zaman zaman haberler yaptık. Meğer Amerika'da kadın odaklı ürünler satan seks shop varmış. Amerika'da yaşayan bir okurumuz Chicago'da kadın odaklı ürünler satan Earlytobed adlı tek seks-shop'un sahibi ve işletmecisi Searah'la bizim için söyleşi yaptı.
Merhabalar. Öncelikle bu söyleşiyi kabul ettiğiniz için çok teşekkürler. Sıradışı bir meslektesiniz. Yeni tanıştığımız insanların en tipik sorularından olan "ee ne iş yaparsınız"ı siz nasıl yanıtlıyorsunuz? Tahmin edersin ki kişiye ve yere göre çok fark ediyor. Başlarda soran herkese söylemeyi planlıyordum. Ama zamanla özellikle yeterince taksi şoföründen eşlerinin cinsel sorunlarını dinledikten sonra yanıtlarımda biraz oynama yapmaya karar verdim (gülüyor) Mesela serbest meslek, kadınlara yönelik bir dükkân işletiyorum, kadın sağlığı üzerine vs. gibi.
Müşteri profiliniz nasıl? Daha çok kimler geliyor buraya?
Müşteri profiline dair net bir şey söylemek zor. Bunun başlıca nedenlerinden birisi satışlarımızın ağırlıklı olarak internet üzerinden olması ve gizlilik talebi. İnsanlar hala bu ürünleri satın alırken kredi kartı ekstresinde ne yazacak kaygısındalar. Ama sonuçta kabaca rakamlar verebilirim. Müşterilerimizin yüzde 60'ı kadın. Yüzde 30 kadarı eşleri için hediye alan heteroseksüel erkekler ve kalan çok küçük bir yüzdeyse gey erkekler. Kadınların çoğu yirmili yaşlar, üniversite öğrencileri ve otuzlarında tam zamanlı çalışan profesyonel kadınlar. Nedeni de seks konularına çok daha açık bir ortamda yetişmiş olmaları. 50 ve üstü kadınlar arasında bazılarını doktorları göndermiş oluyor ki benim için çok güzel bir kompliman tabii ki. Çünkü orgazm sorunları yaşayanlar için -ki o yaş grubu kadınların çoğunda kısa süreli de olsa var- vibratörler harika aletler. Bir de çocuklarını üniversiteye yolladıktan sonra yeniden renkli bir seks hayatına başlayan (çocuklar evdeyken malum her zaman biraz dikkat, kapalı kapılar vs. lazım) çiftler oluyor. Onlar arasında da müşterilerimiz var tabii ki. Zaten hemen anlıyorsunuz dükkâna geldiklerinde. Çocukları üniversiteye yolluyorlar ve eylül aylarında gayet rahatlamış bir ifade ile çiftler uğruyor bize.
Toplumda kadınlara pompalanan ve sizi rahatsız eden değiştirmeyi umduğunuz kadın imajları var mı?
Olmaz mı? Hâlâ günümüzde sekste/yatakta kontrolü ele alan ya da kendini seksi kıyafet aksesuar ve sözlerle ifade eden kadına "kaltak" gözüyle bakılmakta. Güya ilerledik filan ama işte hâlâ erkeğini memnun etmek için buralara gelen kadınlar da oluyor. İşte tam istediği gibi olmadı ya da canım candı acaba nasıl bu pozisyonu daha iyi beceririm gibisinden. Genelde dayanamayıp "madem partnerin kadar zevk almadın acaba böyle yapmak istemiyorum kusura bakma!" desen ne olur diyorum. Bu kafa yapısı ile ilgili. Bir de geçende gelen üniversite öğrencilerinden birisi profesörlerindan birinin klitoral orgazmın vajinal orgazmdan bir adım geride (prematüre) olduğunu söylemiş derste. İnanılmaz bir şey! Hâlâ Freud gibi düşünen doktorlar ve uzmanlar var etraftamızda. Beş yıldan beri bu dükkânı işletiyorum da bir tek gün bir adam da içeri girip, "Orgazma ulaşamıyorum nasıl yardımcı olabilirsiniz?" demedi. Ama yüzlerce kadın gelip -kimisi 40 hatta 50 yaşında- hiç orgazma ulaşmadım hayatımda dedi. İşte bence bu çok ciddi bir sorun ve tabii değiştirmeyi amaçladığım en önemli misyon.
Bu meslekte en sevdiğim taraf üniversitelere konuşmalar yapmak üzere davet ediliyor olmam. İşte o konuşmalar sırasında benim kadın öğrencilere söylediklerim onlara üniversitede verilen anti-seks yaklaşımdan çok farklı. Zorunlu seks seminerlerinin çoğu (tecavüze karşı) korkutma ve korunma üzerine. Oysa ben onlara mastürbasyon yapmanın ne kadar sağlıklı ve zevkli olduğunu ve üstelik korunma stresi taşımadığını anlatıyorum.
Bunun dışında çalışma atölyelerimiz var. Ayın belli günlerinde uygun fiyata isteyen herkes gelebilir ve bu da tabii sekste değişmesini istediğim kalıpların kırılması yolunda bir servis.
Bu workshop (atölye) çalışmalarının içeriği nedir? Eğitmenleri nasıl seçiyorsunuz?
Eğitmenler zaten şu anda benimle çalışan kadınlardan oluşmakta. Ancak her zaman bu eğitimleri geliştirmek ve içerik olarak farklı olanları da sunmaya hazırım. O yüzden bu konularda uzman biri (genelde seks terapistleri) elinde hazır bir workshop programı ile bana başvurduğunda geri çevirmiyorum. Sonra da katılıma ve katılımcılardan gelen geribildirime göre bu workshoplar tekrarlanabiliyor. Yine de çok daha fazla zamanı buna ayırmak isterdim. Katılımcı sayısı 10-14 arasında değişiyor. Sadece kadınlardan ya da sadece erkeklerden oluşan gruplarımız olduğu gibi karma olanları da var. Ancak odak noktası ağırlıklı olarak kadının zevk alması ve kadın cinselliği üzerine.
Bu demek değildir ki erkek anatomisi ve oral seks teknikleri üzerine workshoplarımız yok. Sadece yıllık dağılıma bakınca sayı olarak daha az.
Nasıl bir ortamda yetiştiniz?
Annem de babam da Katolik yetiştirilmişler. Ama aşırı dindar değillerdi bize de hiç karışmadılar. Annem gayet açıktı bizimle; liseden sonra hep seksle ilgili konuları konuştuk. Ayrıca evde çıplak gezmek onları rahatsız etmezdi mesela. Annem yazın tek sliple uyurdu. Babam bilimadamı olması ile ilgisi olabilir, seksle ilgili ne sorsak mutlaka bilimsel olarak yanıtlardı. Hatta hiç unutmam vazektomi operasyonu sonrasında bize bir kitaptan açıp tam olarak işlemin nasıl olacağını anlatmıştı. Yani seks evde tabu değildi. Bu mağazayı açma işine gelince... Tabii ki param yoktu ve borç harç kredi vs. bir şekilde açmayı kafam koymuştum. Sonra arkadaşımla konuşurken bir gün annem duymuş. Öncelikle beni bir kenara çekip emin misin diye sordu. Çünkü hâlâ kafasında abuk sabuk erkeklerin dükkâna dadanacağı arka odaya geçip mastürbasyon yapacağı bizi taciz edeceği gibi kötü resimler vardı kafasında. Ama benimle konuştuktan sonra yanıma geldi ve o sıradaki eşiyle birlikte bana ciddi bir maddi yardımda bulunacaklarını söyledi. Bu kadarını beklemiyordum ama çok isabetli oldu tabii. Açılış partimize de kilisesinden kaç kişi davet etti mesela bir grup gelip yediler içtiler, ürünlerimize bakıp şakalaştılar!
Kilise mi?
Evet, annem gayet liberal bir kiliseye üye. Kısacası umduğumdan çok daha büyük destek aldım.
Ailenin desteği çok önemli tabii. Özellikte dışarıdan gelen tepkiler ya da taciz vs gibi şeyler varsa bir de aile ile uğraşmak zor olurdu?
Buna değinmen iyi oldu. Çünkü tahminlerin aksine beni ayıplayan ya da bana kötü gözle bakanlardan çok uyaran kişilerin sayısı çok fazla oldu. Özellikle erkekler bana küçük kız muamelesi çekip, "Sen bu işlerin nasıl döndüğününm farkında mısın? Yeterince paran var mı ki?" gibi sorular sordular. Sanki ben aptalmışım, hiç ön araştırma filan yapmadan bu işe girişmişim gibisinden. Bu tür bir yaklaşım beni daha çok hırslandırdı tabii. Bir de taciz demek yanlış olur herhalde ama ilk açıldığı zamanlarda bazı erkekler gelip istedikleri türden oyuncaklar/malzemeler bulamayınca sinirleniyorlardı. Yapay vajina ya da şişme kadın gibi şeyler satmıyoruz diye! Biz de, "Bakın burası erkekler için değil kadınlar için tasarlanmış bir sex-shop" diyorduk çekip gidiyorlardı. Ama daha önce böyle bir şey duymadıkları bilmedikleri için anlamaları zordu tabii. Bir de gelip "Kaç paraya oral seks yaparsın?" gibi sorular soran tipler de çıktı ama hadi git işine dedin mi çıkıp gidiyor bu tür adamlar. Sonuçta şehiriçinde ve güvenli bir bölgedeyiz. Benim asıl korkum ilk seneydi. Her gün kesin bir şey olacak diye bekleye bekleye koca bir sene devirdik. Ne bileyim gelip bir grup radikal Hıristiyan gösteri yapacak pankart asacak vs. gibi. Hiçbiri olmadı. Komşularımızla aramız çok iyi. İlk sene bir telefon ihbarı üzerine teftişe gelen bir memur oldu. Birisi çalışma izinleri yok demiş. Tabii ki vardı. Adam gelip belgeleri kontrol etti bir çift kelepçe alıp iyi günler deyip gitti.
Buraya gelmeden önce internetten okuduğum tüm tanıtım yazılarında altı çizilen ortak bir şey vardı o da mağazanın ne kadar temiz ve özenle organize edilmiş olduğu üzerineydi.
Evet, bu sahiden de bizi diğer sex shoplardan farklı kılıyor. Çünkü eğer başka sex-shoplar gezdiysen bilirsin genelde hiç rahat hissetmez kadınlar. Bir an önce çıkıp gitmek istersin ya da illa ki partnerinle gelmen gerekir. Özellikle ürün ambalajı felakettir. İlk yaptığım şeylerden birisi tüm satış malzemelerini paketlerinden çıkarmak oldu. Nasıl olur da kadınlar için dizayn edilmiş şeyler bu kadar kadını obje olarak gösteren şekilde ve erkeğe yönelik ambalajlar içinde satılır bilmiyorum. Müşterilerimin çoğu bir ürün seçtikten sonra biz onu orjinal paketine koyup verince, "bu paketin içinde olduğunu bilseydim asla satın alamazdım bunu" dediklerini bilirim. Pazarlama yöntemi hâlâ çok cinsiyetçi.
Peki, örnek aldığınız insanlar ya da dükkânlar oldu mu?
Tabii, olmaz mı? Burayı açmadan önce Toronto, San Fransisco, Berkeley, New York, Seattle gibi liberal şehirlerde kadınlar için açılmış feminist sex store'ları uzun uzun dolaştım. Hatta naiflik edip, "Bakın ben de Chicago'da böyle bir yer açmak istiyorum, ne tür tavsiyeleriniz var acaba?" diye bile sordum. Bundan 7 yıl önce partnerim Berkeley'e kabul edildiğinde peşinden Berkeley'e gittim ve oradaki feminist sex-shopta (goodvibes) satış yapmak istediğimi söyledim (staj niyetine, orada olup biten herşeyi gözlemleme imkânım olur demiştim) ama tabii ki hiç beni rakip olarak algılayacaklarını düşünmemiştim. Ama o dükkân (ki 3 ayrı yerde daha açtılar) sadece benim için değil birçok feminist için örnek bir yerdir. İkinci dalga feminizm hareketi içinden çıktılar ve 30 yıldan fazladır piyasadalar.
Sex-toy tasarımı yapıyor musunuz, yoksa sadece mevcut ürünleri mi pazarlıyorsun?
Tasarım apayrı bir konu. Biz sadece satış yapıyoruz. Bir de doğruya doğru o kadar çok ürün var ki akla gelebilecek hemen şey var zaten piyasada. Ama goodvibes önemli bir firma. Onlar bazen yeni ürünler tasarlıyorlar. Kurucusu da seks terapisti ve eğitimcisi bir kadın. Sahiden severek, inanarak yapıyor ama bizimkine oranla çok daha genişlemiş, şirketleşmiş bir yer artık. Ama bizim de kendi ürünümüz olan yeni bir porno DVD'miz var. Gerçek kadınlarla! Öyle abartılı, erkek tüketimine yönelik malzemelerden çok farklı, doğal. Bir yerde kendini izlemek gibi bile olabilir.
Peki, arada size gelen teşekkür ya da başarı öyküleri de oluyor mu? Sayenizde çok başka bir insanım artık gibi?
Evet, tabii. İlk yıllarda buraya bir mantar pano asmıştık. Gelenler izlenimlerini yazıyorlardı ve sonunda genelde hep teşekkür ederek bitiriyorlardı. "Burası olmasaydı asla bir sex-store'a girip rahat rahat dolaşabileceğim aklıma dahi gelmezdi, asla bu soruyu kimseye sorabileceğimi düşünemezdim, burada çok rahat hissettim, daha önce hiç orgazma ulaşmamıştım ama sizden aldığım X ürün sayesinde artık çok daha zevkli herşey" vb.
Web sitenizde sakat kadınlara yönelik bir workshop?ta yer aldığınızı okudum ve çok ilgimi çekti. Biraz anlatır mısınız?
Evet, ancak sadece bir seferlikti ve talep fiziksel engelliler vakfından gelmişti. Yine gelirse seve seve ürün tanıtımına ve seks eğitimine dair konuşmaya giderim. Bu ürünler genelde fiziksel engelleri olan kadınları düşünülerek tasarlanmıyordu oysa onların da cinsel ihtiyaçları, arzuları var. Son zamanlarda daha çok dikkat ediliyor umuyorum. Toronto'daki mağazanın websitesinde bu konuda özel bir link bile var (comeasyouare.com).
Geleceğe yönelik planlarınız neler?
Hayalim bir vakıf kurmak. Seks eğitimi ve kadınların bilinçlendirilmesi alanında çalışmak istiyorum. Güzel sanatlar okudum ama kadınlara yönelik somut ve transformatif çalışmalar yapmak benim için çok daha tatmin edici. O anlamda kendimi radikal bir feminist olarak tanımlamaktan çekinmem.
Amerika ve Kanada dışında feminist sex-shoplar hakkında bilginiz var mı?
Açıkçası yok. Ama Londra'da sosyeteye hitap eden şık bir yer olduğunu biliyorum. Onun dışında varsa bir ihtimal Amsterdam'da olabilir ama hiç kulağıma gelmedi. Tabii bir kez daha hatırlatmak isterim ki feminist (ya da kadınlara yönelik ürün satan, çalışanları kadın olan) seks-toy mağazaları ile diğerlerini ayırt etmek lazım. O yüzden sayıca çok azınlıktayız.